Để các trường đại học tự chủ hơn nữa

TT - Tôi ủng hộ quan điểm dạy và học đúng mức, tổ chức chặt chẽ kỳ thi tốt nghiệp. Kỳ thi này thực tế lâu nay đã tổ chức chung ngày, chung đề toàn quốc. Tôi cho rằng kỳ thi đánh giá kết quả giáo dục THPT này cần được xem đúng tầm là một kỳ kiểm tra toàn diện, học gì thi nấy, học môn nào kiểm tra môn đó.

Kỳ thi này cũng cần được tổ chức một cách tiết kiệm nhất, minh bạch và đánh giá đúng thực chất nhất. Đã gọi là thi THPT thì tất cả kiến thức kỹ năng phải đảm bảo trong kỳ thi này. Theo tôi, không nên chia giáo dục thường xuyên thành một hệ riêng, đào tạo theo kiểu riêng, thi riêng, văn bằng riêng như lâu nay. Giáo dục thường xuyên chỉ là một hình thức dạy học dành cho những người không có điều kiện học ở các trường THPT.

Người học có thể học ở đâu, bằng cách nào cũng được, miễn họ có đủ kiến thức để dự kỳ thi và được công nhận tốt nghiệp và được cấp bằng thống nhất với những người tốt nghiệp THPT. Nhưng thực tế ở các trung tâm giáo dục thường xuyên hiện nay vẫn dạy theo chương trình riêng, ít môn hơn, việc kiểm tra đánh giá tốt nghiệp cũng rất khác so với các trường THPT. Nay nhập lại tổ chức kỳ thi THPT chung cho cả HS giáo dục thường xuyên liệu có ổn không?

Đây chính là điều bất cập không thể tránh khỏi nếu tổ chức kỳ thi chung. HS tốt nghiệp các trung tâm giáo dục thường xuyên lâu nay được xem là tương đương THPT, được dự tuyển vào ĐH, CĐ... Tương tự, HS tốt nghiệp các trường trung cấp chuyên nghiệp, trung cấp nghề (chưa có bằng THPT) được dự tuyển vào các ngành nghề tương ứng ở các trường ĐH, CĐ. Chúng ta sẽ tổ chức thi chung cho các đối tượng này như thế nào khi thực tế ở trường trung cấp chương trình các môn văn hóa chỉ mang tính bổ trợ cho nghề và HS chỉ được học có bốn môn? Nếu chúng ta từ chối không tuyển những HS này vào ĐH, CĐ tức là làm sai luật. Như vậy, giữa luật và thực tế sẽ tréo ngoe.

Mục đích kỳ tuyển sinh hằng năm nhằm giúp các trường tuyển chọn đúng người ở từng ngành để đào tạo những con người ấy sau này làm việc đúng ngành nghề đã học. Tôi cho rằng cải tiến của bộ lần này nên làm theo hướng tạo sự tự chủ hơn nữa trong khâu tuyển chọn đầu vào của các trường. Các trường được tự quyết định đầu vào phù hợp với mình, đây là cách nhiều nước trên thế giới đang làm.

Nếu thấy cần thiết, mỗi trường có thể tự tổ chức kiểm tra đầu vào theo yêu cầu riêng của trường mình: kiểm tra môn nào, mức điểm nào được dự tuyển, hình thức kiểm tra có thể tự luận, trắc nghiệm hay phỏng vấn… thậm chí thời điểm xét tuyển, thi tuyển (nếu có) do trường quyết định.

Tất nhiên các trường phải có báo cáo bộ phương án tuyển sinh của mình và cần công khai thông tin tuyển sinh cho thí sinh biết. Không nhất thiết phải có một kỳ tuyển sinh chung ngày, chung đề với sự phân chia các khối thi cứng nhắc như hiện nay. Theo tôi, nên đợi đến sau khi có kết quả thi tốt nghiệp, dựa trên dữ liệu kết quả thi, các trường ĐH sẽ công bố tiêu chuẩn, điều kiện, mức điểm cụ thể để nhận hồ sơ vào trường mình. Khi đó, dựa vào điểm tốt nghiệp, thí sinh sẽ biết sức mình hơn, sẽ chọn được trường vừa sức mình hơn. Xã hội sẽ không phải "sốt" lên mỗi mùa nộp hồ sơ như hiện nay.

Khi không còn áp lực với kỳ thi tuyển sinh chung ngày, các trường được chủ động chọn thời điểm tuyển sinh, thí sinh sẽ có nhiều cơ hội chọn trường hơn. Nếu chúng ta chọn cách làm này, có thể sẽ khó khăn trong một, hai năm nhưng sau đó công tác tuyển sinh sẽ nhẹ nhàng. Nếu chúng ta làm được điều này, áp lực chuyện luyện thi ĐH sẽ giảm đến 90%, vì khi đó thí sinh chỉ cần ôn luyện thi vào các trường năng khiếu hoặc các trường có yêu cầu kiểm tra đặc biệt.

Th.s Nguyễn TOÀN (hiệu trưởng Trường TH Kỹ thuật và nghiệp vụ Thủ Đức, TP.HCM) PHÚC ĐIỀN ghi

Về trước