QUI KHUYEN HOC NINH HOA

Trở về

MỤC LỤC SƯU TẦM BIÊN KHẢO

 

S Ư U T Ầ M

BIÊN  KHẢO

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

   

 

HÒN VỌNG PHU TRÊN ĐẤT TÂY NGUYÊN

Rải rác từ Lạng Sơn cho đến Hà Tiên, sự tích hòn Vọng Phu gắn liền với một loạt ngọn núi mang hình dáng người đàn bà ôm con chờ chồng đến hóa đá. Một trong nhữnghòn danh sơn đầy huyền thoại ấy là núi Mẹ Bồng Con ở huyện M’Drak, tỉnh Đắc Lắc.

Cách thị trấn M’Drak (tên cũ là Khánh Dương) hơn chục cây số về phía đông - nơi giáp ranh với xã Ninh Tây, huyện Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa, nổi bật lên trên hàng chục ngọn núi bao quanh, núi Mẹ Bồng Con cao 2.051m sừng sững giữa đại ngàn hiểm trở. Tìm trên bản đồ thấy ghi tên núi là Chư Mư, còn đồng bào dân tộc ở địa phương thì gọi là Chư Hmư Mơtian. Núi tuy cao nhưng sườn không dốc. Giữa khoảng bằng phẳng trên đỉnh núi là một tảng đá khổng lồ cao chừng 20m , lớn đến bảy tám người ôm, quanh năm phủ mây trắng xóa. Bên cạnh lại có một tảng đá nhỏ hơn. Xa trông hai khối đá này phảng phất hình ảnh một người mẹ dắt con đứng ngóng về phía chân trời.

Có nhiều sự tích về núi Mẹ Bồng Con. Các già làng Êđê kể rằng, ngày xưa có hai vợ chồng ăn ở với nhau rất hạnh phúc. Một hôm người chồng có việc phải đi xuống vùng trung châu. Đi đã lâu, người vợ ở nhà trồng cây chuối, cây chuối trổ buồng, trồng cây mía, cây mía lên cao trổ cờ mà người chồng vẫn chưa về. Ngày ngày người vợ ra con sông lớn chảy về miền xuôi là Ea Krong Ru tung nước nhắn chồng, đêm đêm lên đỉnh núicao ở phía nam là Chư Hra chất củi đốt lửa lên để gọi chồng, nhưng vẫn không thấy tăm hơi. Bụng mang dạ chửa, người vợ lên đỉnh núi phía tây là đỉnh cao nhất đứng chờ, chờ mãi cho đến khi hóa đá. Từ đó núi có tên Chư Hmư Mơtian tức núi Bà Chửa.

Tên núi còn được bảo lưu trong các chuyện kể dân gian ở Tây Nguyên. Trường ca Đăm Di của người Ê-đê có đoạn anh hùng Đăm Di thả diều ở vùng Chư Cai, diều bay suốt mấy tháng trời kéo xuống không được. Các cô gái làng thi nhau nhảy múa để gọi diều xuống. Nàng Hbe Blao múa đẹp, diều rơi xuống nhưng lại rơi xuống làng của Đăm Chút ở vùng biển. Đăm Chút lần theo dây diều đi lên Chư Cai cướp được nàng Hbe Blao. Để cứu người yêu, Đăm Di phải xuống núi đánh nhau quyết liệt với Đăm Chút. Hai bên dùng thuyền độc mộc húc nhau dữ dội, khi trên mặt nước, khi dưới đáy biển. Thắng được Đăm Chút, Đăm Di đưa nàng Hbe Blao về Chư Cai. Đường về phải qua Enông Hlang (trảng tranh tây Ninh Hòa), rẽ Chư Rú rồi đi dưới chân ngọn Chư Hmư Mơtian cao vút.

Núi Mẹ Bồng Con là nơi xuất phát của nhiều dòng sông lớn, trong đó có hai ngọn nguồn quan trọng. Ea Krông Hin là nguồn chính của sông Hinh ở miền tây Phú Yên, một con sông có trữ lượng thủy điện rất lớn. CònEa Krông Ru chảy qua núi Hòn Đỏ (Chư Hra - nơi ngày xưa người vợ đốt lửa gọi chồng) rồi đổ xuống Thác Muỗng (Drai Awak) cao trên 500m tạo thành một cảnh quan kỳ diệu, có sức hấp dẫn mãnh liệt với ngành du lịch.

Nguyễn Man Nhiên

 

 

Nguyễn Man Nhiên

 

>> Văn miếu Diên Khánh

>> Rồng Việt

>> Thú chơi tranh Tết dân gian

>> Lỗ Lường - lễ tục độc đáo ở hòn Đỏ - Ninh Hòa

>> Tên làng xã Khánh Hòa hồi đầu thế kỷ 19 qua sưu tập địa bạ triều Nguyễn

>> Nha Trang xuống Chụt bao xa...

>> Nem Ninh Hòa (kỳ 2)

>> Nem Ninh Hòa (kỳ 1)

>> Ăn giỗ đi trước

>> Mỹ nghệ vỏ hải sản ở Nha Trang

>> Ngày xuân nhớ lại một số tục cổ, nếp xưa

>> Thiền sư Tế Hiển, chùa Thiên Bửu Thượng

>> Các đời quan trấn thủ ở Khánh Hòa xưa

>> Món ngon trên đời

>> Về địa danh Vịnh Vân Phong

>> Múa Lục Cúng Hoa Đăng Ninh Hòa

>> Chiều chiều mây phủ Đá Bia

>> Nếp xưa, Tết Việt

>> Ngày xuân đọc lại "Xứ Trầm Hương" ...

>> Địa danh gốc Chăm ở Khánh Hòa

>> Đi tìm di tích Dinh xưa

>> Phụ lục: Những câu hò giã gạo Ninh Hòa (kỳ 2)

>> Phụ lục: Những câu hò giã gạo Ninh Hoà (kỳ 1)

>> Hò Giã gạo - Dân ca Ninh Hoà

 

 

Bài viết chung

 

>> Trò chơi dân gian xã Ninh Phụng (kỳ cuối) - Võ Triều Dương & N M Nhiên

>> Trò chơi dân gian xã Ninh Phụng (kỳ 3) - Võ Triều Dương & N M Nhiên

>> Trò chơi dân gian xã Ninh Phụng (kỳ 2) - Võ Triều Dương & N M Nhiên

>> Trò chơi dân gian xã Ninh Phụng (kỳ 1) - Võ Triều Dương & N M Nhiên

>> Chất khôi hài trong vè học chữ Pháp

>> Văn hóa ẩm thực của người dân Ninh Phụng (kỳ 2) - Võ Triều Dương & N M Nhiên

>> Văn hóa ẩm thực của người dân Ninh Phụng (kỳ 1) - Võ Triều Dương & N M Nhiên

>> Rượu nếp Bách Nhật - Đặc sản Ninh Hòa - Võ Triều Dương

>> Hương sắc xuân xưa Ninh Hòa

>> Non nước xứ Đồng Hương (kỳ 1)

>> Non nước xứ Đồng Hương (kỳ 2)

>> Non nước xứ Đồng Hương (kỳ 3)

>> Chuyện Thầy Đồ Ninh Hòa

>> Múa Lục Cúng Hoa Đăng Ninh Hòa - N M Nhiên & Võ Triều Dương