QUI KHUYEN HOC NINH HOA

Trở về

MỤC LỤC THÔNG TIN NH

 

TRANG

THÔNG TIN

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Đi qua vùng… khô khát!

 

Chưa năm nào nắng hạn lại diễn ra khốc liệt như năm nay. Ở những vùng khó khăn về nước sinh hoạt (NSH), người dân phải đi cõng hay mua nước về dùng hàng ngày. Đã có nhiều giải pháp cho vùng khan hiếm nước nhưng xem ra đây cũng chỉ là biện pháp tình thế.

 

“ĐẮNG” DÒNG NƯỚC NGỌT

 

Đã nhiều tháng nay, người dân dưới chân núi Mu Rùa (Hội Xương, Suối Hiệp, Diên Khánh, Khánh Hòa) phải sống trong cảnh thiếu NSH trầm trọng, hàng ngày cả làng phải thức dậy từ sáng sớm để đi lấy nước. Gánh trên vai đôi thùng, bà Khang run run bước qua đường tàu để đem về nhà chút nước ít ỏi. 80 tuổi, chân yếu, tay run, vậy mà hàng ngày bà vẫn phải đi chắt mót từng giọt nước “còm” từ cái giếng bên kia đường sắt. Bà Khang than thở: “Thiệt là cực cho thân già. Không có nước phải đi mót, lúc có lúc không. Các con tôi đi làm từ sớm, ngày nào chúng nó tranh thủ được thì tôi nhờ, còn không thì mình lại lặn lội đi gánh nước…”. NSH nơi đây khan hiếm là thế nhưng chất lượng thì rất tệ. Đổ nước ra thau từ chiếc gàu, chị Trần Thị Ngữ (xóm Mu Rùa) thở dài: “Anh thấy đấy, nước đã hiếm lại còn lẫn vôi cặn. Nước thế này làm sao chúng tôi dám ăn uống, tắm rửa còn ớn lạnh nữa là…”. Nhìn vào đáy thau, chúng tôi thấy một lớp cặn trắng bàng bạc, bên trên lớp váng màu đen như có tro. Chị Ngữ cho biết, mùa mưa giếng còn sử dụng được nhưng mùa nắng thì “chịu chết”, bởi nước đóng cặn rất nhiều. Gia đình chị phải mua nước để uống. Bài toán thiếu NSH trầm trọng đối với xóm Mu Rùa là cả một câu chuyện dài.

 

 

Tuổi cao, sức yếu nhưng bà Khang vẫn cố gánh nước vượt qua đường tàu.

 

Bám theo chiếc xe bò chở đầy 3 can nước của anh Nguyễn Hữu Lượng (Cam Hải Tây, Cam Lâm, Khánh Hòa) rẽ vào khu dân cư, chúng tôi càng thấu hiểu tình cảnh “khát” NSH ở đây? Anh Lượng chia sẻ: “Năm nào cũng vậy, cứ độ tháng 3, tui lại “lên đường” chở nước cung cấp cho các hộ trong vùng, một ngày 10 - 15 xe, giá 20.000 đồng/3 can (20 lít). Để có nước bán, tôi phải mua lại của những hộ có giếng còn nước với giá 5 ngàn đồng/3 can, bình quân, mỗi ngày cũng kiếm vài trăm ngàn…”. Dọc những con đường dẫn vào các xã Cam Hải Tây, Cam Hiệp Nam, Cam An Nam, Cam Hòa, Cam Thành Bắc, thị trấn Cam Đức (huyện Cam Lâm), hình ảnh những người dân mua từng can NSH để chống chọi với thời tiết nắng nóng kéo dài là chuyện bình thường. Anh Trần Thanh Vũ (Tân Hải, Cam Hải Tây) cho biết: “Toàn bộ hệ thống giếng đào (sâu 9m) của gia đình đều bị nhiễm mặn hơn 1 tháng nay nên mọi sinh hoạt gặp rất nhiều khó khăn. Để có NSH dùng hàng ngày, tôi phải mua nước của các xe bồn tư nhân cung cấp nên chất lượng nước cũng không biết đâu mà lường….”. Thực tế, hiện nay trên địa bàn huyện Cam Lâm vẫn chưa có hệ thống cung cấp NSH, người dân sử dụng chủ yếu nước giếng và nước mưa. Nhưng có nơi nước giếng chỉ sử dụng được 1 - 2 tháng là bắt đầu nhiễm mặn hoặc phèn. Có nơi giếng đào sâu 20 - 30m vẫn không có nước, nhiều gia đình còn đào 2 - 5 giếng nhưng vẫn không có nước. Để có NSH, nhiều hộ dân phải đầu tư hàng chục triệu đồng để xây dựng các bể chứa nước mưa. Ông Lê Đình Xuân (Cam Hải Tây) cho biết: “Nhà tôi đào 4 cái giếng mà cái nào cũng bị nhiễm phèn. Để có nước dùng, gia đình đành phải xây thêm bể chứa nước mưa (24m3) nhưng cũng chỉ đủ sinh hoạt một vài tháng là hết”.

 

 

Chị Thanh Trang (Ninh Thọ) hàng ngày phải đi gánh nước cách hàng km rất vất vả.

 

Huyện Ninh Hòa (Khánh Hòa) cũng chịu chung cảnh thiếu NSH như nhiều địa phương khác trong tỉnh. Tình trạng thiếu NSH cục bộ diễn ra ở một số thôn, xã, đặc biệt là vùng biển như: Tam Ích (Ninh Lộc); Tân Thành (Ninh Ích); Ninh Thủy; Ninh Hải; Ninh Hà; Ninh Thọ… Hàng ngày, nhiều phụ nữ trong thôn phải đi gánh gồng từng thùng nước về để dùng cho cả gia đình. Nhẹ nhàng đặt đôi gánh xuống, lau vội mồ hôi vương trên trán, chị Lê Thị Thanh Trang (Chánh Thanh, Ninh Thọ) mệt mỏi nói: “Đây là 2 xô nước giếng tôi gánh về để rửa, chứ nước mặn làm sao uống được? Cả làng thiếu NSH từ mấy tháng nay rồi, khốn khổ lắm. Tình hình nước thế này, chỉ còn cách bỏ xứ mà đi chứ lấy đâu tiền mua nước?”.

 

 

Nước đã thiếu lại còn đóng vôi không thể dùng.

 

Theo tìm hiểu của chúng tôi, đã 4 tháng nay, người dân ở đây không có NSH, phải mua nước từ những xe bồn từ xã Ninh Diêm chở lên bán. Mỗi xe có giá từ 80.000 đồng - 85.000 đồng/tét (3m3). Không chỉ nước dùng cho sinh hoạt mà ngay cả nước dùng cho gia súc cũng phải mua. Chị Trần Thị Thanh (Chánh Thanh) cho biết: “Gia đình tôi có 6 người và một đàn bò hơn chục con, tiết kiệm lắm mỗi tháng cũng phải mua 4 xe nước, mất hơn 300.000 ngàn đồng. Trong khi đó, ruộng vườn vụ này không có nước phải bỏ hoang, tôi không biết tính thế nào để lấy tiền mua nước? Chỉ cầu mong trời mưa, nếu không mưa thì chính quyền cũng chịu, bởi nước dẫn về từ Hòn Hèo đã khô mấy tháng nay…”. Thôn Bình Sơn (Ninh Thọ) cũng không thoát khỏi cảnh thiếu nước vì nắng hạn. Thôn có 357 hộ dân, trong đó có 57 hộ nghèo, bình thường phải chạy ăn từng bữa, bây giờ gánh gồng thêm tiền nước, cuộc sống của họ càng khó khăn hơn. Tuy nhiên, nguồn nước các xe bồn từ Ninh Diêm lên bán cũng bắt đầu có dấu hiệu nhiễm mặn.

 

ĐÂU LÀ GIẢI PHÁP?

 

Nỗ lực giải quyết tình trạng thiếu NSH cho người dân cũng được chính quyền, các ngành chức năng các địa phương quan tâm nhưng e là còn “lực bất tòng tâm”. Tuy nhiên, qua khảo sát, chúng tôi biết, từng vùng, từng địa phương vẫn còn có biện pháp giải quyết hiệu quả nếu được sự hỗ trợ tích cực từ phía các đơn vị, doanh nghiệp ngành nước. Thôn Hội Xương thiếu NSH trầm trọng không chỉ trong mùa nắng hạn, mùa mưa vẫn thiếu nước do chất lượng nước kém. Người dân mong muốn có được nguồn nước cung cấp từ hệ thống đường ống của Công ty Cấp thoát nước (hiện đường ống đã kéo đến Nhà máy Đường Khánh Hòa - xã Suối Hiệp), nhưng đến nay vẫn chưa được lắp đặt. Ông Trần Ngọc Hạt, Phó Chủ tịch UBND xã Suối Hiệp cho biết: “Trước đây, tổ chức UNESCO có đầu tư một hệ thống cung cấp nước sạch cho thôn Hội Xương nhưng qua quá trình sử dụng quá lâu, hệ thống đã bị hư hỏng. Thời gian qua, xã đề nghị Trung tâm NSH và vệ sinh môi trường nông thôn đầu tư hệ thống cung cấp nước sạch theo kiểu “Nhà nước và nhân dân cùng làm” nhưng mùa nắng hạn vẫn thiếu nước. Xã tiếp tục đề nghị Công ty Cấp thoát nước đầu tư kéo dài hệ thống đường ống đến thôn Vĩnh Cát và Hội Xương, với quy mô hàng trăm hộ dân nhưng cho đến nay vẫn chưa thấy giải quyết. Tình trạng người dân thiếu NSH trong mùa hạn vẫn rất căng thẳng…”.

Ông Nguyễn Dương - Chủ tịch UBND xã Cam Hải Tây cho biết: “Toàn xã có 1.312 hộ dân đang thiếu NSH trầm trọng. Trước đây, chúng tôi đã đề nghị chính quyền huyện bổ sung tuyến kênh Đông - Tây, dài 2km đưa nước từ hồ Cam Ranh Thượng về xã, cải thiện nguồn nước ngầm nhưng vẫn chưa có kết quả”. Được biết, năm 2008, Tổ chức JICA (Nhật Bản) đã tiến hành khảo sát hệ thống nước ngầm trên địa bàn huyện để xây dựng hệ thống cung cấp nước sạch cho người dân, nhưng cho đến nay việc khảo sát vẫn còn bỏ ngỏ. Theo ông Nguyễn Ta - Phó Trưởng phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Cam Lâm, tình trạng thiếu nước sinh hoạt năm nào cũng diễn ra nhưng chưa có năm nào việc thiếu nước lại diễn ra sớm và rộng như năm nay. Trước mắt, để khắc phục tình trạng này, Phòng đã thông báo xuống các xã, đồng thời tuyên truyền, vận động những hộ có giếng còn nước chia sẻ với những hộ thiếu nước.

Theo ông Phạm Minh Xuân, thôn trưởng thôn Bình Sơn (Ninh Thọ, Ninh Hòa): Năm 2006, thôn Bình Sơn và Chánh Thanh cũng rơi vào tình trạng này. Công ty Môi trường đô thị huyện đã đưa nước bằng xe bồn đến “tiếp tế” cho bà con. Tuy sự hỗ trợ không lớn nhưng chia sẻ được khó khăn cho người dân. Người dân mong muốn mùa hạn năm nay cũng sẽ được hỗ trợ bằng cách này để giảm đi nỗi cơ cực trong cảnh thiếu nước sinh hoạt.

 

QUANG VIÊN - CẨM VÂN - VĂN GIANG

Mọi thông tin về Website xin gởi đến : webmaster@ninhhoatoday.net

ninhhoatoday@yahoo.com