QUI KHUYEN HOC NINH HOA

Trở về

MỤC LỤC THÔNG TIN NH

 

 

THÔNG TIN

NINH HÒA

 

 

Lễ  hội Tháp Bà Ponagar 2015

Từ ngày 8 đến 11.5.2015 (nhằm ngày 20 đến 23.3.Ất Mùi), tại Khu di tích Tháp Bà Ponagar (phường Vĩnh Phước, TP. Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa), Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Khánh Hòa đã long trọng tổ chức Lễ hội Tháp Bà Ponagar năm 2015.

Đại diện chính quyền tỉnh Khánh Hòa đến tham dự có các ông: Nguyễn Tấn Tuân, Lê Xuân Thân, Đào Công Thiên, các Sở, Ban, ngành, đoàn thể tỉnh, thành phố và phường Vĩnh Phước cùng hàng vạn đồng bào, du khách trong và ngoài tỉnh đến dự

Ông Nguyễn Tấn Tuân & Ô. Lê Xuân Thân đến dự

Lễ hội Tháp Bà Ponagar còn gọi là Lễ hội Thiên Y A Na Thánh Mẫu là di sản văn hoá phi vật thể, thuộc loại hình Lễ hội truyền thống

Tháp bà Ponagar là quần thể đền tháp Chămpa được xây dựng từ giữa thế kỷ thứ VIII, thờ nữ thần Ponagar, tức Thiên Y A Na Thánh Mẫu. Di tích còn bảo lưu được 28 đơn vị Minh văn có niên đại từ năm 784 đến cuối thế kỷ XIII và 14 đạo sắc phong của các vua triều Nguyễn ban tặng.

Đây là cụm đền tháp có giá trị tiêu biểu về nhiều mặt như: Kiến trúc, điêu khắc, bia ký, tượng thờ… nên được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa Thể thao & Du lịch) xếp hạng là Di tích lịch sử văn hóa cấp Quốc gia. Tiếp đến, năm 2013, Lễ hội Tháp bà Ponagar được đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.

Lễ hội Tháp bà Ponagar hàng năm là lễ hội dân gian truyền thống lớn nhất ở Khánh Hòa với mục đích ca ngợi công đức của Bà Mẹ xứ sở dạy dân làm ăn, sinh sống trồng lúa, trồng dâu, nuôi tằm, dệt vải…và cầu mong quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Là cầu nối của quá trình giao lưu, đan xen và hòa nhập văn hóa giữa 2 dân tộc Việt - Chăm.

Lễ hội Tháp bà Ponagar gồm những nghi thức chính:

- Lễ thay y: được tiến hành đúng giờ Ngọ ngày 20 tháng 3. Vị chủ tế dâng trầm, nhang, hoa, trái cây và khấn vái. Các thành viên trong đội thay y thực hiện việc sắp xếp đồ lễ trong dinh và cởi xiêm y, mũ miện để tắm tượng. Nước dùng để tắm tượng được nấu từ rượu với nước và các cánh hoa có mùi thơm. Sau khi tắm, tượng Mẫu được mặc xiêm y và mũ miện mới do người dân dâng cúng. Những bộ xiêm y sau khi thay được giặt sạch, đưa ra trưng bày để du khách và nhân dân chiêm ngưỡng.

 - Lễ thả hoa đăng: diễn ra từ 19 giờ đến 21giờ ngày 20 tháng 3. Nến và hoa được thả trên sông Cái để cầu siêu cho các vong linh, âm hồn, cô hồn, chiến sĩ trận vong, đồng bào tử nạn, tai nạn giao thông…

 - Lễ cầu nguyện quốc thái dân an: bắt đầu từ 6 giờ đến 8 giờ sáng ngày 21 tháng 3. Đây là đại lễ cầu cho đất nước thanh bình, phồn vinh, quốc thái dân an, nhân dân an vui, hạnh phúc. Sau Lễ cầu nguyện quốc thái dân an là Lễ Khai hội Tháp Bà Ponagar 2015.

- Lễ cúng Ngọ, cúng thí thực: diễn ra từ 12 giờ đến 12 giờ 30 ngày 21 tháng 3 tại ngôi tháp chính, để dâng Mẫu và bố thí cho các cô hồn…

 - Tế lễ cổ truyền: diễn ra từ 4 giờ đến 6 giờ ngày 23 tháng 3, do các cụ hào lão đình Cù Lao dâng lễ theo nghi thức cổ truyền.

- Lễ Khai Diên, lễ Tôn Vương: diễn ra từ 6 giờ đến 9 giờ ngày 23 tháng 3. Sân lễ được dựng trước Mandapa (tiền đình), mặt hướng vào điện thờ Đức Thánh Mẫu. Vật phẩm dâng cúng gồm có: hương đăng, trầu cau, rượu, vàng bạc, một phong bì đựng tiền và một khay để hai roi chầu. Hát thứ lễ là hát cúng Bà và hát cho thần linh xem, do các đoàn Hát Bội thực hiện. Trong lúc diễn, yêu cầu diễn viên phải diễn nghiêm túc và tích tuồng được diễn cũng phải được chọn lựa và theo dõi gắt gao. Lễ Tôn Vương được cử hành rất trang trọng trước khi tuồng kết thúc và trở thành một nghi lễ bắt buộc phải có khi hát ở lễ hội Tháp Bà.

- Múa Bóng và hát Văn: diễn ra trong suốt các ngày lễ hội.

Lễ hội Tháp Bà Ponagar năm nay, có khoảng hơn 120 đoàn với khoảng 100.000 đồng bào, du khách trong và ngoài tỉnh vào tháp dâng lễ, dâng hương lễ Mẫu, sau đó biểu diễn múa Bóng và hát Văn ở sân khấu trước tháp chính.

- Trong những ngày diễn ra lễ hội còn có những buổi biểu diễn các tích tuồng cổ liên quan đến Thiên Y A Na Thánh Mẫu…

- Hội thi rước nước và bày mâm hoa quả dâng Mẫu: diễn ra từ 10 giờ đến 15 giờ ngày 23 tháng 3. Hội này dành cho các đoàn về dự lễ hội tháp Bà. Nước được Ban tổ chức lấy từ chùa Hang về để trong các vại đặt dưới Mandapa. Các đoàn cử người thi đội chum nước từ Mandapa rước nước lên tháp để dâng Mẫu. Mâm quả được các đoàn chuẩn bị và thi đội nào sắp xếp đẹp nhất để dâng Mẫu. Mâm lễ của đoàn nào đẹp nhất được dâng lên Mẫu ở tháp chính, các mâm còn lại sẽ được dâng ở các tháp khác trong di tích Tháp Bà Ponagar.

- Lễ Dâng hương tạ Mẫu: diễn ra từ 23 giờ đến 24 giờ ngày 23 tháng 3 Ất Mùi, dâng hương đăng lễ tạ Thánh Mẫu Thiên Y A Na. Kết thúc Lễ hội.

 

Ban tổ chức đánh trống khai mạc

 

Khách hành hương

 

Múa lân

 

Chuẩn bị dâng hoa

 

Lễ vật

 

Dâng lễ

 

Lễ cúng

 

Nghệ nhân Chăm

Trí Bửu – Tháng 5/2015