Giới thiệu tập truyện ngắn “TIẾNG HÚ”

Tác phẩm “Tiếng hú” của Hồ Dạ Thảo, gồm 20 truyện ngắn, dày 250 trang, được Nhà Xuất bản Văn nghệ TP HCM Phát hành đầu tháng 9/2008. Một số truyện đã được đăng ở website www.ninhhoatoday.net : Con người và thư viện, Người tạc tượng, Kể chuyện trong đêm…

Hồ Dạ Thảo tên thật là Nguyễn Cáp Lài, còn có bút danh Lưu Mộng Giang. Sinh năm 1940. Quê quán: Bắc Bình, Bình Thuận. Chỗ ở hiện nay : 65 Lê Lợi,  thị trấn Ninh Hòa, Khánh Hòa. Tác phẩm đã xuất bản : Tập thơ Dạ Thảo Lan - 1964. Tập thơ  Mùi cát – 2006. Có bài viết đăng ở các tạp chí : Văn TP HCM, Văn nghệ Bình Thuận, Văn nghệ Nha Trang. Hiện là hội viên CLB Văn học Nghệ thuật Ninh Hòa.

Là người con của Phan Rí Thành, nhưng lập nghiệp và sinh sống hẳn ở vùng đất Ninh Hòa từ khi còn rất trẻ ( từ 1963 cho đến nay ). Hẳn đó là một sắp xếp đẹp đẽ của định mệnh, từ mối duyên tình tuyệt vời đã trở thành mối lương duyên giữa một con người văn chương với một vùng đất giàu truyền thống văn học Ninh Hòa. Câu thơ Lấy quê người mở trang sử quê ta của Hồ Dạ Thảo là một bộc lộ tràn trề niềm hạnh phúc của chọn lựa và xác định về sự gắn bó thủy chung bền chặt  cả một đời người..

Nhà văn Hồ Dạ Thảo đã cộng tác với nguyệt san “Bông lúa” (do Kiên Giang Hà Huy Hà chủ biên) từ những năm 1960. Sau năm 1975, những tưởng cơm áo đời thường, những biến thiên dâu bể, những đối mặt khắc nghiệt dìm đi ngòi bút của một con người - Nhưng giữa Văn Chương và Hồ Dạ Thảo, thì các chữ Nợ, Nghiệp, Duyên, Tình…có lẽ cũng chỉ là một. Sống, suy nghĩ, chiêm nghiệm và viết. Lần lượt những trang bản thảo vẫn được khai sinh từ cái tâm của một con người bất chấp thời gian, bất chấp thăng trầm thế sự, vẫn giữ nguyên vẹn cái cảm xúc trăng mật nồng nàn tìm đến với văn chương.

Tập truyện ngắn “Tiếng hú”, gồm 20 truyện, đã được viết trong hơn bảy năm, tổng hợp một số truyện đã đăng dần trên các tạp chí Văn Nghệ Thành phố, Văn nghệ Bình Thuận, Văn nghệ Nha Trang, trên tờ Văn học nghệ thuật Ninh Hòa, đồng thời cũng gồm một số truyện vẫn còn giữ lại trên bản thảo .

Trong Tiếng hú, những nơi chốn quen thuộc Ninh Hòa được thể hiện qua cái nhìn tỉ mỉ của một con người đã sống, yêu thương, gắn bó gần 50 năm, nên người đọc có thể tìm thấy những hình ảnh, chi tiết, cảm xúc vừa thật gần gũi thân quen lại vừa như mới được phát hiện lần đầu ! Đó chính là cái duyên, cái tài và cả tấm lòng của người cầm bút .

Từ cánh lục bình, cành khô, bóng nắng đến cả những cái túi nylon lềnh bềnh…nơi cái bàu Cầu Gỗ rất quen thuộc theo từng mùa khô, mùa lũ, hay khu nghĩa địa nhập nhằng hai thế giới…cư dân, nào ngôi giáo đường quen thuộc của thị trấn với “hồi chuông mang thông điệp bình yên hàng ngày”, đến những địa điểm rất Ninh Hòa : Ngã Ba Ngoài, Ngã Ba Trong, hoặc đó còn là Ninh Hòa với bến xe khách ồn ào bụi bặm tất tả ngược xuôi, Ninh Hòa trong mùa mưa lụt, mùa nắng khô…được kể và tả rất thực rất xúc động - để cảm thấy yêu thương đến nghẹn thở, nhưng đồng thời cũng những cảnh vật, con người gần gũi ấy lại mở ra những tầm nhìn khác, vừa đậm chất triết lý sâu sắc vừa mang tính xã hội cao với những hướng thiện mà chúng ta  muôn đời phải đi tìm.

Trong truyện Con người và thư viện, chỉ loanh quanh trong một góc thư viện lặng lẽ nơi thị trấn buồn, một người đọc sách, một cô quản thủ, với nhịp điệu đều đặn nhàm chán hàng ngày, vậy mà những buồn vui trăn trở cứ dậy lên từ bụi sách đầy ma lực trì níu đánh thức người đọc tìm lại những thao thức cho chính mình.

Nơi dòng sông hội tụ  lại là bản thánh ca đẹp về tình người với những cảm thông chia sẻ giữa những con người đã ở vào tuổi xế bóng cùng  một thế hệ trẻ đang lớn, tưởng như đó là những nhánh sông sẽ chia xa mọi hướng chảy, nhưng vẫn có thể “hội tụ”, tìm thấy tiếng nói chung, giúp nhau có được hạnh phúc bởi một khi tình yêu thương và lòng hy sinh lên tiếng.

Những cái bóng  là những lựa chọn cách sống mang tính tìm kiếm và thẩm định giá trị con người.

Kể chuyện trong đêm dẫn người đọc đến những mảnh đời vừa thực vừa hư cùng với những ngóc ngách riêng biệt trong thế giới tâm hồn phức tạp của con người đô thị đang bị sức ép của đời sống dồn vào những trói buộc qui luật của cơm áo, và họ phải định hướng phải tìm cho được sự bình yên.

Nhưng đến Người tạc tượng, thì truyện hướng đến một chủ đề khác, có thể nói là bản tuyên ngôn nghệ thuật trong cuộc khởi trình tìm kiếm và chinh phục cái đẹp, cái hoàn mỹ - phải chấp nhận đánh đổi trả giá giữa được và mất. Nhưng cũng đồng thời, phải chăng từ cách xây dựng nhân vật, thì truyện còn là lời của tương lai nhắn gọi về quá khứ ?

Bão với kết cấu trường đoạn, mở ra hai thế giới bão tố thực nhưng cũng đồng nghĩa với những giông bão đời người, mà những khát khao, mê đắm, hệ lụy, hy vọng, kiếm tìm chính là trung tâm mắt bão, cuốn xoáy làm nên định mệnh và con người phải mạnh dạn nhận thức đối mặt. Từ những số phận dở dang không kết thúc, người đọc phải băn khoăn trước những trăn trở nhọc nhằn trong cuộc hành trình đi tìm hạnh phúc cùng với những đối mặt trong thế giới phức tạp riêng biệt  nơi mỗi con người.

Cách viết đa dạng đôi khi bàng bạc chất thơ, đôi khi giàu tính chính luận, truy vấn, đôi lúc lại là những ưu tư nhẹ nhàng, đậm chất triết lý sâu xa ..vv.. người đọc có thể tìm thấy trong mỗi trang sách những suy gẫm làm giàu thêm ý nghĩa cuộc sống chính mình. Đặc biệt, truyện ngắn Tiếng hú, dựng lại tiếng gọi của bản thể, là âm thanh kỳ bí của thế giới tâm linh mà bản thân ta phải tự hiểu, khống chế, và mãi mãi bị truy đuổi.

            Toàn tập “Tiếng hú” cuốn người đọc vào các tranh luận, đối thoại đa dạng, phức tạp, các mảng đối thoại – triết lý, đối thoại nội tâm, đối thoại giữa những mặc định truyền thống và những phá vỡ cấp thiết cần phải có, để tạo nên một khuôn diện xã hội với những công bằng trong lòng người. Để thấy đời sống muôn mặt phức tạp nhưng cũng rất đẹp đẽ có sức gợi lớn với chất triết lý mơ màng, quyến rũ mà mỗi con người phải biết tự khám phá, nhìn nhận lại bản thân và thế giới sống quanh mình ..

Hoạt động văn hóa văn nghệ của vùng đất Ninh Hòa vốn vẫn sôi động, bền bỉ. Nhưng những cây bút chuyên viết truyện ngắn dài hơi thì vẫn còn rất khiêm tốn - Và xuất bản hẳn hoi một tác phẩm về thể loại truyện ngắn thì lại càng ít hơn, nhất là trong cơn bão giá ở thời điểm này.

Vì thế, trong tình hình hiện tại, việc xuất bản một tập truyện ngắn với dung lượng như thế, phải thừa nhận là chỉ có bằng tấm lòng yêu văn chương và khát khao thể hiện với một năng lực thực sự thì mới có thể thực hiện trọn vẹn được.

Tập truyện ngắn “Tiếng hú” của nhà văn Hồ Dạ Thảo được xuất bản, đã đồng nghĩa với sự khẳng định mạnh mẽ, đầy tự hào về truyền thống văn chương của vùng đất xứ Ninh. Đây là cả một hoạt động cần được sự quan tâm trước hết của bạn đọc Ninh Hòa, một hoạt động văn chương mà sự động viên, trân trọng và hỗ trợ luôn luôn là quan trọng và cần thiết vô cùng.

    Độ Ngạn

    15/9/2008